Tips

stoppen met tutten

Waarom moet je kind stoppen met tutten?

Een pasgeboren kind heeft een sterke zuigreflex en dan is een speen of tutje ideaal om aan die behoefte te voldoen. Vanaf de leeftijd van 1 jaar beginnen kinderen van tafel mee te eten en verdwijnt langzaam aan de zuigreflex. Sterker nog, als een kind te lang blijft tutten, doet dat eerder kwaad dan goed.

De mogelijke gevolgen zijn:

  • De kans dat het mondje gaat openstaan, wordt groter. De spieren worden slapper. Soms kan het kind de lippen met moeite sluiten en dit leidt tot mondademhaling.
  • Uw kind kan de verkeerde gewoonte aannemen van door de mond (in plaats van door de neus) te ademen. Hierdoor wordt de kans op verkoudheden en ontstekingen van de luchtwegen groter.
  • Door veelvuldige verkoudheden en ontstekingen, kan je kind minder goed horen en dat kan dan weer effect hebben op de spraak. Hierdoor wordt uw kind minder goed verstaanbaar en kunnen moeilijkheden ontstaan in de taalontwikkeling.
  • Door het zuigen ontstaat er een ruimte tussen de boven- en ondertanden, ook wel open beet genoemd. Hierdoor sluiten de tanden niet op elkaar aan en gaat uw kind anders slikken, omdat het de tong tussen de boven- en ondertanden duwt. Dit kan verschillende problemen veroorzaken zoals onder andere lispelen, het naar voren duwen van de voorste snijtanden en moeilijkheden bij het afbijten van voedsel doordat de voorste tanden elkaar niet raken.
  • Bovendien kunnen de voorste tanden gaan vooruitsteken (overbeet) wat vooral een esthetisch probleem is. Bovendien is de kans dat een tand afbreekt groter als de tanden vooruitsteken en zoals u weet, kunnen kinderen al eens vallen... Deze kans wordt nog groter indien de onderlip achter de boventanden gehouden wordt. In dit geval is het sluiten van de lippen meestal ook niet mogelijk of moeilijk.

Het is duidelijk dat er verschillende nadelen verbonden zijn aan het te lang tutten. De voordelen (troost, sneller inslapen, zoethouder,...) zijn dikwijls enkel in het voordeel van de ouders. Het is daarom belangrijk dat je als ouder hierin je verantwoordelijkheid neemt. Net als bij zindelijkheidstraining moet je er tijd en energie in  steken maar dat weegt niet op tegen de nadelen...

Hoe pak je het aan?

Elk kind is uniek en heeft zijn eigen ontwikkelingritme. Zoals met alles is opgroeien gaat het altijd gepaard met vallen en opstaan. Neem het tutje niet in één keer af maar bouw geleidelijk af en begin zo vroeg mogelijk. Belangrijk is wel dat je je kind al zo vroeg mogelijk bewust maakt dat het tutje enkel dient om te slapen.

Vanaf de leeftijd van 6 tot 9 maanden kan je kind al geruime tijd zonder de tut. Belangrijk is dat wanneer het kind speelt (en leert) het tutje achterwege gelaten wordt, juist om de taal en spraak te stimuleren.

Leer uw kind dat het tutje enkel is om mee te slapen tijdens het spelen hebben we geen tutje nodig.

Leg uit waarom het belanrijk is om het tutje af te leren. Dat het beter is voor de tandjes of dat je je kind niet verstaat als hij/zij praat met het tutje in de mond en dat je kind te groot wordt voor een tutje.

Bepaal op welke momenten je kind het tutje wel of niet mag. Wél bij het slapen gaan, maar niet tijdens het spelen. Vanaf de leeftijd van ongeveer 1 jaar kan het tutje gerust bij het bedje blijven. Ik had een kommetje naast het bed staan waar de tut ingelegd werd bij het opstaan. En de tut hoorde dan ook bij het avondritueel om te gaan slapen of voor het middagdutje.

Wanneer je merkt dat je kind soms 'per ongeluk' in slaap valt zonder tutje bijvoorbeeld in de auto of in de buggy, dan kan je ervan uit gaan dat je kind er klaar voor is om afscheid te nemen van het tutje. Vertel je kind dan ook dat hij/zij in slaap gevallen is zonder tutje en feliciteer haar of hem daarvoor. Zo maak je je kind bewust en geef je het zelfvertrouwen in een nieuwe stap naar zelfstandigheid.

Probeer je kind ook al eens te troosten zonder het tutje te gebruiken. Sommige ouders grijpen meteen naar het tutje bij het kleinste verdrietje of pijntje om het kind te troosten. Zet die automatische piloot uit en probeer je kind ook eens te troosten zonder tut. Een dikke knuffel van Mama of Papa of wat 'moederkeszalf' kunnen ook wonderen doen. Probeer als ouder ook niet te afhankelijk van die tut te worden zodat je ook niet meteen in paniek raakt als je de tut eens vergeten bent mee te nemen. En  als het lukt om je kind te troosten zonder tut, grijp deze kans dan aan om het steeds vaker zonder te doen. Bovendien versterkt het jullie band (en de behoefte aan de tut wordt kleiner). Uw kind leert uit ervaringen.

Bouw het gebruik van de tut volledig af tegen de leeftijd van 3 jaar. Dit is ruim voordat de definitieve tanden gevormd zijn. Zo heeft het gebit kans om zich nog spontaan te corrigeren.

Wanneer je merkt dat je kind er rijp voor is om afscheid te nemen maar je kind is nog niet overtuigd, kan je de volgende tips proberen:

  • Kies een rustig moment. Als jullie gaan verhuizen of er komt net een broertje of zusje bij, dan is dat een spannende tijd. Bovendien kan je dan als ouder ook niet de nodige aandacht en energie opbrengen om deze weg samen met je kind te gaan.
  • Ga vastberaden te werk: Je kind heeft jouw steun en volharding nodig om van het tutje afscheid te kunnen nemen. Wanneer je kind voelt dat jij je er zelf niet goed bij voelt of twijfelt of het wel zal lukken, zal het kind ook onzeker worden. Geloof erin en geef je kind ook dit signaal. Benoem elke kleine stap in de juiste richting en prijs hem/haar ervoor.
  • Zoek een alternatief. Je kan van jongs af aan al een doekje of knuffel aan het tutje bevestigen, dan verdwijnt alleen het tutje maar blijft toch de vertrouwde knuffel en zo is het afscheid minder heftig. Of vervang het tutje door een knuffel of pop. (Laat je kind bijvoorbeeld een knuffel uitkiezen in de winkel waar hij/zij mee mag slapen op voorwaarde dat ze/hij het zonder tutje probeert.)
  • Op de website van difrax kan je ook een werkboekje bestellen 'stoppen met foppen'. Dit is een werkboekje waarin je samen met je kind op 2 weken tijd het tutje afbouwt volgens een stappenplan en op het eind het laatste tutje vervangt door een knuffel.
  • Lees er samen een boekje over. Succesverhalen van andere kinderenkunnen ook helpen.
  • Koop geen nieuwe tut meer wanneer ze kwijt of kapot gaan. Je kind merkt vanzelf dat er steeds minder tutjes in huis zijnen zal er na een tijdje niet meer om vragen.
  • Maak het afscheid leuk:
  1. Je kan het tutje aan de tuttenfee schenken en daarvoor een geschenkje in de plaats krijgen.
  2. Of knutsel iets met de tut. Je kan bijvoorbeeld de speen afknippen zodat ze niet meer bruikbaar is, maar er samen een mooie kralenketting van maken zodat je kind het tutje toch nog kan dragen.
  3. Mijn dochter houdt van schilderen en ze wou haar tutjes schilderen. We hebben die samen met haar tuttenkommetje op een canvas gekleeft. Zo heeft ze toch nog een aandenken en moest de tut niet zomaar in de vuilbak gekieperd worden.
  4. Al is er niks mis mee als je kind zelf de  tut in de vuilbak wil gooien. Laat het hen wel zelf doen zodat ze niet het gevoel hebben dat jij de tut afgepakt en weggegooid hebt.
  5. Bedenk zelf een afscheidsritueel.

 

stoppen met tutten